Basında Meandros
Oktay EKİNCİ
Cumhuriyet Gazetesi “ÇED KÖŞESİ”- 19.12.2007
“Bayram”larda, Anadolu’yla da “bayramlaşma”yı iple çekenler, nereye gideceklerine de karar vermiş olmalılar; ancak hâlâ kararsızsanız, yolunuzu gözleyenler arasında bir “uygarlıklar deltası” da var...
Öyle bir delta ki çok sayıda antik kentin, farklı doğal zenginliklerle bütünleştiği bir “kültür ve tarih havzası”... Mitolojideki efsaneleriyle ünlü Meandros’un, yani Büyük Menderes Nehri’nin denize kavuşurken Anadolu’ya armağan ettiği deltadaki bereket ve sanat dünyası...
Bu öyle bir kucaklaşma ki hem sarmaş dolaş, hem de salkım saçak...
“Sarmaş dolaş”; çünkü belki de hiçbir ırmağın kolları, denize, tarihe, kültüre ve yaşama bu denli içten, bu denli “anaç” bir sevdayla sarılmıyordur...
“Salkım saçak”; çünkü benzer sarılmaların belki de hiçbirinde “geçmişin uygarlık ve yaratıcılık birikimleri”, göz alabildiğine uzanan bir ovayı çevreleyen dağların yükseklerine ve hatta aynı ırmağın derinliklerine kadar yayılmamıştır...
Sözün kısası Meandros havzası öyle bir Anadolu coğrafyası ki eşsiz bir uygarlıklar deltasının hem yaşam kaynağı, hem de tarihin sanki “kültür park”ı...
Tarihle yaşamak
İşte böylesi bir deltanın, tüm tarihsel ve doğal değerleriyle çağdaş sanata ve yaratıcılığa da esin kaynağı olmasını, turizmin ise sıradan bir ziyaret ve dinlence eylemi olmak yerine, aynı değerleri yaratan insan yaşanmışlıklarıyla da tanışılmasını hedefleyen Meandros gönüllüleri, bir süredir hummalı bir hazırlık içindeler.
Her biri ayrı ayrı haklı ünler kazanmış Didim, Söke, Güllübahçe, Gelebeç, Akköy, Milet, Priene, Magnesia, Herakleia ve Bafa Gölü’nü tek başlarına değil, “onları var eden ortak dünyalar”ıyla yaşatabilecek bir turizm anlayışının uygulama projesi üzerinde çalışıyorlar.
Projenin öncülerinden Ömhur Kaynak’ın anlattığına göre, aynı amaç için ilk büyük adım “Forum Meandros, Uygarlıklar Deltası 1. Tarih ve Sanat Buluşması” olarak, 27 Haziran – 26 Temmuz 2008 tarihleri arasında atılacak, Didim, Söke ve Güllübahçe belediyeleri ile Adnan Menderes Üniversitesi’nin öncülüğünde, sivil toplum kuruluşlarının desteğiyle...
“Kültür öncelikli bir turizm” bölgesi yaratmayı amaçlayan Forum Meandros, “antik heykellerin arasında” Heykel Sempozyumu; “3 bin yıllık yaşanmışlıklar”ın doğayla birlikte görüntüleneceği Fotoğraf Kampı; “aynı geçmişin anıları”yla yaşayan tarihi tiyatrolarda konserler; havzanın tüm değerlerini tanıtacak kültür gezileri ve uygarlıkları yaratan insanların günümüze dek ulaştırdıkları özgün yöre yemekleri şölenleriyle gerçekleşecek...
‘Tanış’arak görebilmek
Yıllardır ülkemizde sadece “deniz, kum, güneş yatakhaneleri” yaratan turizm anlayışı, çevre ile kültüre de sadece “pazar”lamak için ilgi gösterdi. Aynı anlayışın sözde “duyarlı” seçeneğini oluşturan “kültür turizmi”nde, tarihsel merkezler sadece “uğrak yeri” olarak görülüyor...
Oysa Anadolu uygarlıkları, en eski mimarlık ve sanat yapıtlarından yakın zamanların özgün dokularına kadar, bugün giderek daha fazla gereksinme duyulan “kültürel gelişme”yle birlikte, çağdaş yaşamı da “kimlikli kılabilmek” için en anlamlı dersleri içeriyor...
Bunun için de tarihi görmekle yetinmeyip “tanış”mak gerekiyor...
Örneğin Apollon Tapınağı’nı bezeyen ve Meandros’un denize yaklaştıkça sanki daha bir kıvrıla kıvrıla gezinmesini anlatan desenleri sadece “görmek” değil, aynı ırmağa adını veren “menderes”leriyle birlikte algılamak...
Böylece “Meander Figürü”nü yaratan “insan aklı”nı ve sanata dönüşen duygularını, çağlar sonra saygı ve hayranlıkla paylaşmak... ve bu gibi düşünsel derinlikler içinde “Anadolu’yla tanışılan bir turizm”in de öncü havzası olmak...
İşte böylesi anlamlı bir çabanın esin kaynaklarını görmek ve 2008’deki büyük buluşmanın sihirli ülkesiyle şimdiden tanışabilmek için, adeta ellerinin öpülmesini bekleyen büyüklerimiz gibi yolumuzu gözleyen Meandros’la bayramlaşın...
Gidemeyenler ise adeta bayram şekeri gibi sunulan www.forummeandros.org adresini ziyaret edebilirler...
